8 CÁCH TRỊ "RUỒI BAY TRƯỚC MẮT" VÀ BẢO VỆ MẮT

     

Bởi Marilyn Haddrill; đóng góp và đánh giá của Charles Slonim, MD


*

Ruồi bay trước mắt là các điểm, vết, đốm và "các mạng nhện" trôi vô định quanh trường thị giác của bạn. Mặc dù gây phiền phức nhưng các đốm và ruồi bay trước mắt thông thường là rất phổ biến và thường không phải lý vì chưng để lo lắng.

Bạn đang xem: 8 cách trị "ruồi bay trước mắt" và bảo vệ mắt

Các đốm và ruồi cất cánh trước mắt thường xuất hiện lúc những mảnh dịch kính nhỏ nhặt dạng gel của mắt bong ra ở phần sau bên trong của mắt.

Vào lúc sinh và suốt thời thơ ấu, dịch kính này có độ sệt giống gel. Nhưng lúc chúng ta lớn lên, dịch kính này bắt đầu rã ra và hóa lỏng để tạo thành một trung tâm loãng.

Một số hạt gel chưa tan thường trôi qua lại trong phần trung tâm lỏng hơn của dịch kính. Những hạt này có thể ở nhiều hình dạng và kích thước để trở thành thứ mà chúng ta gọi là "ruồi bay trước mắt."

Bạn sẽ nhận thấy những đốm và ruồi bay trước mắt này đặc biệt rõ nếu bạn nhìn chằm chằm vào bầu trời quang hoặc u ám hoặc nhìn vào màn hình máy tính có nền màu trắng hoặc sáng màu. Bạn sẽ không thực sự có thể nhìn thấy những mảnh nhỏ nhặt này trôi trong mắt mình. Cầm cố vào đó, bóng của những vật trôi này đổ lên trên võng mạc lúc ánh sáng đi qua mắt, và những bóng nhỏ nhặt này là thứ mà bạn nhìn thấy.

Bạn cũng sẽ để ý thấy những đốm này dường như không bao giờ đứng yên lúc bạn cố gắng tập trung vào chúng. Các đốm và vật trôi di chuyển lúc mắt bạn và gel dịch kính bên trong mắt di chuyển, tạo cảm giác chúng "đang trôi."

Khi nào ruồi cất cánh trước mắt và chớp lóe là trường hợp cấp cứu?

Thỉnh thoảng thấy một ít ruồi bay trước mắt không phải lý do để lo lắng. Mặc dù nhiên, nếu bạn nhìn thấy bóng của các đốm và ruồi bay trước mắt, đặc biệt là nếu chúng kèm theo chớp sáng, bạn phải yêu cầu trợ giúp từ chuyên gia chăm sóc mắt ngay lập tức lập tức.

Những triệu chứng này xuất hiện đột ngột có thể có nghĩa là dịch kính đang kéo xa khỏi võng mạc — tình trạng này được gọi là bong dịch kính sau.

Hoặc nó có thể có nghĩa là bản thân dịch kính đang trở lên tách khỏi mặt sau niêm mạc bên vào của mắt, niêm mạc này chứa máu, chất dinh dưỡng và oxy thiết yếu để hoạt động khỏe mạnh. Lúc gel dịch kính kéo mạnh trên võng mạc mỏng manh, nó có thể gây ra vết rách hoặc lỗ nhỏ trên đó. Khi võng mạc bị rách, dịch kính có thể thâm nhập vào khe hở và đẩy võng mạc ra xa niêm mạc của phần phía sau mắt — dẫn đến bong võng mạc.

Bong võng mạc là trường hợp cấp cứu ý tế, bắt buộc phải được điều trị ngay lập tức để phòng ngừa mất thị lực vĩnh viễn. Điều trị gồm phẫu thuật để gắn lại võng mạc vào mặt sau của nhãn cầu, tái kết nối với nguồn máu, oxy và các chất dinh dưỡng khác.

Bong dịch kính sau (PVD) thường gặp hơn nhiều so với bong võng mạc và thường không phải trường hợp cấp cứu ngay lập tức cả lúc ruồi bay trước mắt đột ngột xuất hiện. Một số dịch kính bong rộp cũng có thể gây hại mang lại võng mạc bởi nó kéo mạnh lên võng mạc, gây rách hoặc làm bong một phần võng mạc.

Nguyên nhân gì gây ra các đốm và ruồi cất cánh trước mắt?

Như đã trình bày ở trên, PVD là nguyên nhân phổ biến gây ra ruồi bay trước mắt, và bong cũng như rách võng mạc cũng có thể góp phần gây ra các đốm và ruồi bay trước mắt.

Nguyên nhân đầu tiên dẫn đến bong dịch kính là gì?

Khi mắt phát triển, gel dịch kính lấp kín phần trong phía sau mắt và ép lên võng mạc và gắn vào bề mặt của võng mạc. Theo thời gian, dịch kính trở lên hóa lỏng hơn ở trung tâm. Điều này đôi lúc có nghĩa là dịch kính trung tâm, lỏng hơn không thể đỡ khối lượng gel dịch kính nặng hơn, ở xa hơn. Sau đó, gel dịch kính ở xa sẽ rút về phía dịch kính trung tâm, đã hóa lỏng, bong tróc khỏi võng mạc.

Người ta ước tính rằng hơn một nửa vào số tất cả mọi người sẽ bị PVD trước tuổi 80. May mắn thay, hầu hết trường hợp bong dịch kính đều không gây rách hoặc bong võng mạc.

Hiện tượng ánh sáng chớp lóe vào suốt quá trình này nghĩa là lực kéo đang tác động lên võng mạc của bạn lúc PVD xảy ra. Khi dịch kính thực sự bong ra khỏi võng mạc, sức kéo này sẽ bớt, và hiện tượng ánh sáng chớp lóe sẽ giảm.

Nguyên nhân gì gây ra hiện tượng thấy chớp lóe?

Thông thường, ánh sáng đi vào mắt gây kích thích võng mạc. Quá trình này tạo ra một xung điện, và xung điện này được dây thần kinh thị giác truyền đến não. Sau đó, não sẽ hiểu xung điện này là ánh sáng tốt một kiểu hình ảnh nào đó.

Nếu võng mạc bị kích thích dạng cơ học (bị chạm hoặc kéo dạng vật lý), một xung điện tương tự cũng được gửi tới não. Khi đó, xung này được hiểu là ánh sáng chớp lóe hoặc lập lòe mà được gọi là chớp sáng.

Khi võng mạc bị kéo mạnh, rách hoặc bong ra khỏi phần sau của mắt, bạn thường thấy ánh sáng chớp lóe hoặc lập lòe. Tùy vào mức độ kéo, rách hoặc bong, hiện tượng chớp sáng này có thể xảy ra vào thời gian ngắn hoặc tiếp tục không giới hạn mang đến đến khi võng mạc được khắc phục.

Hiện tượng chớp sáng cũng có thể xảy ra sau một cú đập vào đầu đủ làm lắc gel dịch kính bên trong mắt. Lúc xảy ra, hiện tượng này đôi khi được gọi là "nhìn thấy các vì sao." vào một số trường hợp, hiện tượng chớp sáng có liên quan tiền đến chứng đau nửa đầu và đau nửa đầu ảnh hưởng mắt.

XEM PHẦN LIÊN QUAN: Giải thích về đau nửa đầu ảnh hưởng thị giác

Các tình trạng khác liên quan liêu đến ruồi cất cánh trước mắt và chớp lóe

Khi PVD kèm chảy máu vào mắt (xuất huyết dịch kính), điều này có nghĩa là lực kéo xảy ra có thể đã làm rách một mạch máu nhỏ vào võng mạc.

Xem thêm: Đội Hình Mạnh Nhất Cờ Liên Quân Mùa 2, Những Đội Hình Cờ Liên Quân Mùa 2 Mạnh Nhất

Xuất huyết dịch kính làm tăng khả năng rách hoặc bong võng mạc. Lực kéo tác động lên võng mạc trong thời gian xảy ra PVD cũng có thể gây ra các tình trạng như lỗ trên hoàng điểm hoặc các nếp nhăn.

Bong dịch kính kèm ruồi bay trước mắt cũng có thể xảy ra trong các trường hợp như:

Viêm phần trong của mắt

Phẫu thuật mắt bằng laser YAG

Tiểu đường (bệnh dịch kính tiểu đường)

Viêm võng mạc CMV

Viêm có liên quan đến rất nhiều tình trạng như nhiễm trùng mắt có thể khiến dịch kính hóa lỏng, dẫn đến PVD.

Khi bạn bị cận thị, hình dạng nhỏ nhắn dài của mắt cũng có thể làm tăng khả năng bị PVD và lực kéo kèm theo trên võng mạc. Những người bị cận thị cũng có nhiều khả năng bị PVD lúc còn trẻ.

PVD là hiện tượng rất thường gặp sau phẫu thuật đục thủy tinh thể và thủ thuật theo dõi có tên là mở bao sau bằng laser YAG.

Hàng tháng hoặc thậm chí hàng năm sau phẫu thuật đục thủy tinh thể, không phải là bất thường nếu màng mỏng (hay còn gọi là "bao nang") vẫn còn nguyên phía sau ống kính nội nhãn (IOL) trở lên mờ đục, ảnh hưởng đến thị lực. Biến chứng xảy ra muộn của phẫu thuật đục thủy tinh thể này được gọi là đục bao sau (posterior capsular opacification, PCO).

Trong thủ thuật mở bao sau để điều trị PCO, một loại tia laze đặc biệt tập trung năng lượng lên bao mờ đục, làm bốc hơi phần trung tâm của nó với mục đích tạo ra một đường vào suốt để ánh sáng đến được võng mạc, giúp phục hồi thị lực.

Những thao tác đối với mắt vào suốt quá trình phẫu thuật đục thủy tinh thể và thủ thuật mở bao sau bằng laser YAG gây ra lực kéo có thể dẫn đến bong dịch kính sau.

Cách loại bỏ ruồi cất cánh trước mắt

Hầu hết các đốm và ruồi bay trước mắt đều vô hại và chỉ gây khó chịu. Rất nhiều vào số đó sẽ mờ dần theo thời gian và ít gây khó chịu hơn. Vào hầu hết các trường hợp, ruồi cất cánh trước mắt không cần điều trị.

Tuy nhiên, ruồi cất cánh trước mắt lớn và dẻo dẳng có thể rất khó chịu với một số người, khiến họ phải tìm cách loại bỏ các đốm và ruồi cất cánh trước mắt này.

Tuy nhiên, những rủi ro từ phẫu thuật loại bỏ dịch thủy tinh thường lớn hơn so với lợi ích của điều trị ruồi bay trước mắt sở hữu lại. Những rủi ro này bao gồm bong võng mạc bởi vì phẫu thuật và nhiễm trùng mắt nghiêm trọng. Vào những trường hợp hiếm gặp, phẫu thuật loại bỏ dịch thủy tinh có thể dẫn đến ruồi cất cánh trước mắt mới hoặc nhiều ruồi cất cánh trước mắt hơn. Vì lý vì chưng này, hầu hết bác sĩ phẫu thuật đều không khuyến nghị phẫu thuật loại bỏ dịch thủy tinh để điều trị các đốm và ruồi bay trước mắt.

Điều trị ruồi bay trước mắt bằng laser

Một thủ thuật điều trị bằng laze tương đối mới là điều trị đục dịch kính bằng laze đã được đưa vào sử dụng, thủ thuật này là lựa chọn an toàn hơn nhiều so với phẫu thuật loại bỏ dịch thủy tinh trong điều trị ruồi bay trước mắt.

Ở thủ thuật tại phòng khám này, một chùm tia laze được chiếu vào trong mắt qua đồng tử và hội tụ lên những ruồi cất cánh trước mắt lớn, chùm tia laser này tách chúng ra và/hoặc thường làm cất cánh hơi chúng để chúng biến mất hoặc bớt khó chịu hơn nhiều.

Để xác định bạn có được lợi giỏi không từ thủ thuật điều trị đục dịch kính bằng laser nhằm loại bỏ ruồi cất cánh trước mắt, chuyên gia chăm sóc mắt của bạn sẽ cân nhắc một vài yếu tố, gồm cả độ tuổi của bạn, các triệu chứng đã khởi phát cấp tốc như thế nào, ruồi bay trước mắt bạn trông như thế nào và chúng nằm ở đâu.

Rất nhiều ruồi cất cánh trước mắt ở bệnh nhân dưới 45 tuổi có thể nằm quá gần võng mạc và không thể an toàn nếu điều trị đục dịch kính bằng laser. Thủ thuật này phù hợp hơn với những bệnh nhân có ruồi cất cánh trước mắt cỡ lớn nằm xa võng mạc.

Bác sĩ nhãn khoa thực hiện thủ thuật điều trị đục dịch kính bằng laser cũng sẽ đánh giá hình dạng và rỡ giới của ruồi bay trước mắt. Những ruồi bay có tinh ma giới "mềm" thường có thể được điều trị thành công. Tương tự, những ruồi cất cánh trước mắt cỡ lớn xuất hiện đột ngột bởi vì bong dịch kính sau thường có thể được điều trị thành công bằng thủ thuật điều trị bằng laser.

Điều gì xảy ra trong quá trình điều trị đục dịch kính bằng laser

Điều trị đục dịch kính bằng laze thường không gây đau và có thể được thực hiện tại phòng khám của bác sĩ phẫu thuật mắt. Tức thì trước lúc điều trị, bác sĩ sẽ nhỏ thuốc nhỏ mắt gây tê, và đặt một loại kính áp tròng đặc biệt lên mắt bạn. Sau đó, bác sĩ phẫu thuật sẽ nhìn qua một thiết bị y tế và đưa năng lượng tia laze đến các ruồi bay trước mắt sẽ được điều trị.

Trong quá trình làm thủ thuật, bạn có thể thấy những đốm đen. Đây là những mảnh ruồi bay trước mắt vỡ ra. Điều trị có thể mất đến nửa giờ, nhưng thường ngắn hơn đáng kể.

Sau lúc kết thúc điều trị, bác sĩ phẫu thuật sẽ tháo kính áp tròng ra, rửa mắt bạn bằng dung dịch muối và nhỏ thuốc nhỏ mắt kháng viêm. Bác sĩ có thể kê thêm thuốc nhỏ mắt để bạn dùng tại nhà.

Đôi khi, bạn có thể nhìn thấy những đốm đen nhỏ ngay sau điều trị. Đây là những bong bóng khí nhỏ có xu hướng tung đi cấp tốc chóng. Cũng có khả năng bạn sẽ gặp một chút khó chịu, đỏ mắt hoặc mắt mờ tức thì sau thủ thuật. Những ảnh hưởng này là phổ biến và thường không ngăn bạn trở lại những hoạt động bình thường của mình tức thì sau điều trị đục dịch kính bằng laser.

Nếu ruồi bay trước mắt lớn, dai dẳng làm bạn khó chịu, hãy hỏi chuyên gia chăm sóc mắt coi bạn có nên điều trị đục dịch kính bằng laser không.

Xem thêm: 5 Tác Dụng Của Quả Vải, Cách Chọn Mua Và Các Món Ăn Vải Có Tác Dụng Gì ?

Lưu ý, sự xuất hiện đột ngột với số lượng đáng kể ruồi cất cánh trước mắt, đặc biệt là nếu kèm theo hiện tượng thấy ánh sáng chớp lóe hoặc nhiễu loạn thị lực khác, có thể là dấu hiệu của bong võng mạc hoặc một vấn đề nghiêm trọng khác vào mắt. Nếu bạn đột ngột thấy các ruồi bay trước mắt mới, hãy đi khám chuyên gia chăm sóc mắt ngay.

Trang được xuất bản trong Thứ Tư, 18 tháng 8, 2021

Trang được cập nhật trong Thứ Ba, 5 tháng 7, 2022